Gebelikte Hipotiroidi (Tiroid Bezi Yavaş Çalışması) Nedir?

Hipotiroidi, boyun bölgesindeki tiroid bezinin yeterli miktarda hormon üretememesidir. Tiroid hormonları vücudun enerji kullanımını düzenler ve gebelikte bebeğin sinir sistemi ile beyin gelişiminde önemli rol oynar. Özellikle gebeliğin ilk aylarında bebek, tiroid hormonu ihtiyacını büyük ölçüde anneden karşılar. Bu nedenle gebelikte tiroid hormon dengesinin korunması önemlidir. Düzenli takip ve uygun tedaviyle hipotiroidisi olan kadınların büyük çoğunluğu sağlıklı bir gebelik geçirir ve sağlıklı bir bebek dünyaya getirir.

Gebelikte hipotiroidi neden olur?

 
Ülkemizde ve dünyada en sık neden, bağışıklık sisteminin tiroid dokusunu etkilediği Hashimoto tiroiditidir. Bunun dışında şu durumlar da hipotiroidiye yol açabilir:

• Daha önce geçirilmiş tiroid ameliyatı
• Tiroid bölgesine uygulanmış radyoaktif iyot tedavisi
• İyot eksikliği
• Bazı ilaçların kullanımı
• Ailede tiroid hastalığı öyküsü
• Tip 1 diyabet gibi bağışıklıkla ilişkili diğer hastalıklar

Gebelik öncesinde tanı almış olabileceği gibi, ilk kez gebelik sırasında da fark edilebilir.

Gebelikte hipotiroidi belirtileri var mı?

 
Belirtiler çoğu zaman hafiftir ve gebeliğin olağan yorgunluğuyla karışabilir. Bu nedenle tanı belirtilerden çok kan tahliliyle konur. Dikkat edilmesi gerekenler:

• Olağandışı yorgunluk ve halsizlik
• Üşüme, soğuğa tahammülsüzlük
• Kabızlık
• Cilt kuruluğu ve saç dökülmesi
• Kilo alımı veya ödem
• Hafıza ve konsantrasyonda zayıflama

Bu belirtilerin gebelikte başka nedenleri de olabilir, bu yüzden kendi kendinize karar vermek yerine doktorunuza danışın.

Gebelikte hipotiroidi tanısı nasıl konur?

 
Tanı, kanda TSH ve gerektiğinde serbest T4 hormon düzeylerine bakılarak konur. Gebelikte normal değer aralıkları gebe olmayan kadınlardan farklı olabilir ve haftaya göre değişebilir. Bu nedenle sonuçların gebeliğe özgü ölçütlerle değerlendirilmesi gerekir. Gerekirse tiroid antikorları da bakılır. Bazı kadınlara risk durumuna göre gebeliğin erken döneminde tarama yapılabilir.

Bebek için ne anlama gelir?

 
Tedavi edilmeyen veya yetersiz tedavi edilen hipotiroidi, düşük, erken doğum, gebelikte yüksek tansiyon ve bebeğin gelişimi üzerinde olumsuz etkiler açısından risk oluşturabilir. Hormon düzeyleri uygun aralıkta tutulduğunda bu risklerin azaldığı bilinmektedir. Önemli olan tanının erken konması ve tedavinin düzenli sürdürülmesidir.

Takip ve tedavi

Tedavide genellikle tiroid hormonu tamamlayıcı ilaç (levotiroksin) kullanılır. Gebelikte hormon ihtiyacı sıklıkla artar. Bu nedenle gebelik öncesinde ilaç kullanan kadınlarda, gebelik fark edilir edilmez doktora başvurulması ve dozun gözden geçirilmesi gerekir. Tahliller gebelik boyunca belirli aralıklarla tekrarlanır ve doz buna göre ayarlanır. İlacınızı kendi başınıza bırakmayın veya dozunu değiştirmeyin. İlaç genellikle aç karnına alınır; demir ve kalsiyum içeren takviyelerle aynı saatte alınmaması gerekir. Bu konuda doktorunuzun veya eczacınızın önerilerine uyun.

Neler yapılabilir?

Tüm gebelik kontrollerine düzenli gitmek, tahlilleri zamanında yaptırmak, ilacı her gün aynı düzende kullanmak ve dengeli beslenmek en önemli adımlardır. Gebelik planlıyorsanız, mümkünse gebe kalmadan önce doktorunuzla görüşmeniz tedavinin önceden düzenlenmesini sağlar. İyot ve diğer vitamin desteklerini de doktorunuzun önerisiyle kullanın.

Doğum sonrası dönem

Doğumdan sonra ilaç ihtiyacı değişebilir. Gebelik öncesinden beri ilaç kullanan kadınlarda doz çoğunlukla gebelik öncesi düzeye döndürülür. Dozun ne zaman ve nasıl değişeceğini doktorunuz belirler. Tahliller doğumdan sonra da kontrol edilir. Levotiroksin kullanımı genellikle emzirmeyle uyumludur, ancak bu konuda da doktorunuza danışın. Doğum sonrası dönemde tiroid fonksiyonları bazı kadınlarda dalgalanabilir, bu yüzden belirtilerinizi ihmal etmeyin.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı, tedavi veya kişisel tıbbi tavsiye yerine geçmez. Tiroid ilacı kullanıyorsanız ve gebe kaldıysanız ya da gebelik planlıyorsanız, ilacınızı bırakmadan veya dozunu değiştirmeden önce mutlaka dAfyonkarahisar' da bulunan polikliniğimize başvurun

İsa Şükrü ÖZ

Kadın hastalıkları ve doğum uzmanı

Afyonkarahisar Özel Fuar Hastanesi